Η κυβέρνηση του Ντόναλντ Τραμπ στηρίζει μια συμφωνία πυρηνικής συνεργασίας με το Ριάντ, η οποία θα επιτρέπει στη Σαουδική Αραβία να εμπλουτίζει ουράνιο και να επεξεργάζεται αναλωμένα πυρηνικά καύσιμα, σύμφωνα με το Reuters, που επικαλείται δύο πηγές. Η εξέλιξη αυτή ενδέχεται να προκαλέσει ανησυχία στα κράτη της περιοχής που φοβούνται την εξάπλωση των πυρηνικών όπλων. Δύο πηγές δήλωσαν αυτή την εβδομάδα στο Reuters ότι η κυβέρνηση Τραμπ είναι πλέον έτοιμη να υποβάλει τη συμφωνία στο Κογκρέσο.
Τι έχει συμβεί μέχρι στιγμής;
Η Ουάσιγκτον και το Ριάντ συζητούν εδώ και χρόνια μια συμφωνία πυρηνικής συνεργασίας, η οποία θα δώσει στη Σαουδική Αραβία πρόσβαση στην αμερικανική τεχνολογία και θα προσφέρει στις αμερικανικές εταιρείες τη δυνατότητα να διεκδικήσουν μεγάλα συμβόλαια για τις πυρηνικές ενεργειακές εγκαταστάσεις του βασιλείου. Όπως όλα τα κράτη που έχουν υπογράψει τη Συνθήκη για τη Μη Διάδοση των Πυρηνικών Όπλων (NPT), η Σαουδική Αραβία έχει ήδη δεσμευθεί ότι δεν θα αναπτύξει πυρηνικό όπλο και έχει αποδεχθεί διεθνείς επιθεωρήσεις. Ωστόσο, η Ουάσιγκτον παραδοσιακά επιδιώκει πρόσθετες εγγυήσεις. Ωστόσο, σύμφωνα με τις ίδιες πηγές, το σύμφωνο δεν περιλαμβάνει το λεγόμενο "χρυσό πρότυπο", το οποίο θα απαγόρευε στη Σαουδική Αραβία να εμπλουτίζει ουράνιο και να επεξεργάζεται χρησιμοποιημένα πυρηνικά καύσιμα — δύο διαδικασίες που μπορούν να αποτελέσουν οδούς για την παραγωγή υλικού κατάλληλου για πυρηνική κεφαλή — ούτε ένα "πρόσθετο πρωτόκολλο" που θα προέβλεπε αυξημένη διεθνή εποπτεία.
Οι παραλείψεις αυτές είναι πιθανό να προκαλέσουν ανησυχία στους συμμάχους των ΗΠΑ στη Μέση Ανατολή, συμπεριλαμβανομένου του Ισραήλ, και να εγείρουν ερωτήματα περί συνέπειας, καθώς μία από τις βασικές αιτιολογίες για τον φετινό πόλεμο των ΗΠΑ κατά του Ιράν ήταν η άρνηση της Τεχεράνης να εγκαταλείψει το πρόγραμμα εμπλουτισμού ουρανίου. Ενδέχεται επίσης να υπάρξουν αντιδράσεις στο Κογκρέσο, όπου βουλευτές και γερουσιαστές είχαν στο παρελθόν ζητήσει αυστηρές δικλίδες ασφαλείας για οποιαδήποτε τέτοια συμφωνία.
Γιατί η Σαουδική Αραβία θέλει πυρηνικό πρόγραμμα;
Τι έχει συμβεί μέχρι στιγμής;
Η Ουάσιγκτον και το Ριάντ συζητούν εδώ και χρόνια μια συμφωνία πυρηνικής συνεργασίας, η οποία θα δώσει στη Σαουδική Αραβία πρόσβαση στην αμερικανική τεχνολογία και θα προσφέρει στις αμερικανικές εταιρείες τη δυνατότητα να διεκδικήσουν μεγάλα συμβόλαια για τις πυρηνικές ενεργειακές εγκαταστάσεις του βασιλείου. Όπως όλα τα κράτη που έχουν υπογράψει τη Συνθήκη για τη Μη Διάδοση των Πυρηνικών Όπλων (NPT), η Σαουδική Αραβία έχει ήδη δεσμευθεί ότι δεν θα αναπτύξει πυρηνικό όπλο και έχει αποδεχθεί διεθνείς επιθεωρήσεις. Ωστόσο, η Ουάσιγκτον παραδοσιακά επιδιώκει πρόσθετες εγγυήσεις. Ωστόσο, σύμφωνα με τις ίδιες πηγές, το σύμφωνο δεν περιλαμβάνει το λεγόμενο "χρυσό πρότυπο", το οποίο θα απαγόρευε στη Σαουδική Αραβία να εμπλουτίζει ουράνιο και να επεξεργάζεται χρησιμοποιημένα πυρηνικά καύσιμα — δύο διαδικασίες που μπορούν να αποτελέσουν οδούς για την παραγωγή υλικού κατάλληλου για πυρηνική κεφαλή — ούτε ένα "πρόσθετο πρωτόκολλο" που θα προέβλεπε αυξημένη διεθνή εποπτεία.
Οι παραλείψεις αυτές είναι πιθανό να προκαλέσουν ανησυχία στους συμμάχους των ΗΠΑ στη Μέση Ανατολή, συμπεριλαμβανομένου του Ισραήλ, και να εγείρουν ερωτήματα περί συνέπειας, καθώς μία από τις βασικές αιτιολογίες για τον φετινό πόλεμο των ΗΠΑ κατά του Ιράν ήταν η άρνηση της Τεχεράνης να εγκαταλείψει το πρόγραμμα εμπλουτισμού ουρανίου. Ενδέχεται επίσης να υπάρξουν αντιδράσεις στο Κογκρέσο, όπου βουλευτές και γερουσιαστές είχαν στο παρελθόν ζητήσει αυστηρές δικλίδες ασφαλείας για οποιαδήποτε τέτοια συμφωνία.
Γιατί η Σαουδική Αραβία θέλει πυρηνικό πρόγραμμα;